LASTİK NEDİR?
Lastik kauçuk, kord bezi ve çelik teller ile çeşitli kimyasal maddelerin birleşiminden oluşan ve aracın yer ile temasını sağlayan tek ve en önemli parçadır.
LASTİĞİN GÖREVLERİ
Lastikler, otomobilin ve yükün ağırlığını taşır ve motorun yarattığı döndürme momentini yola aktararak çekiş kuvvetine dönüştürür. Darbeleri emerek konfora katkıda bulunur. Yavaşlamalarda fren gücünü, viraj dönüşlerindeyse direksiyon kontrolüne gerekli olan yanal kuvveti üretir. Ayrıca kendine özge darbe emici özellikleri sayesinde sürüşten ve zemin bozukluklarından meydana gelen kuvveti absorbe eder. Yol kaplamasının türü (asfalt, toprak, şose) ve yolun durumu ( yağmur, çamur, kar, buz) ne olursa olsun, lastiğin görevi güvenli şekilde yol tutuşu sağlamaktır. Ancak bilinçli otomobil kullanıcısı, bir lastikten güvenlik ve konforun yanında başka özellikler de arıyor. Modern bir lastiğin daha az titreşim ve gürültü üretmesi, düşük yuvarlanma direncine sahip olması, dolayısıyla daha az yakıt tüketmesi isteniyor. Fakat lastiğin bu özeliklerin hepsini aynı anda bünyesinde bulundurması imkansız. Bu özelliklerin biri sağlanırken diğerlerinden taviz veriliyor.
LASTİK HANGİ PARÇALARDAN OLUŞUR?
SIRT: Lastiğin yolla temasını sğlayan en üst bölümüdür. Üzerindeki desen kulanım amacını gösterir. Desendeki oluklar yağmur suyunu deşarj etmeye yarar. Zemine temas eden dolu bloklarsa çekiş ve fren gücünü iletir, yanal kuvvet üretir.
OMUZ: Sırt ile yanağın birleştiği ve kalın kauçuktan yapılmış bölgesi
YANAK: Lastiğin topuk ve omuz bölgesi arasında kalan ve bölgesidir. Direksiyon kontrol karakteristiğini, taşıma ve konfor estetiğini belirler. Lastiğe esneklik sağlar, üzerinde markalama ve tanıtıcı bilgiler bulunur.
TOPUK: Lastiğin janta temas eden ve sıkıca bağlanmasını sağlayan bölgesidir.
DAMAK TELİ: Lastiği jantın etrafında tutan bölgedir. Gerilmeye dayanıklı, uzamayan çelik tellerden üretilir.
CEYFIR: Damak telinin dış kısmına yerleştirilir. Karkas yapının jant tarafından aşındırılmasını ve tahrip edilmesini engeller. Jant ucu üzerinde gerekli olan esnekliği sağlar.
KARKAS YAPI: Lastiğin alt ucundaki bir damak telinden diğerine uzayan destek bölümüdür. Damak telinin etrafını dolaşarak lastiğe bağlanır. Polyester kord bezinden üretilen karkas yapıda uzunlamasına lifler yükü taşır, yatay liflerse yapıyı bir arada tutar.
KUŞAKLAR: Lastik sırt deseninin altında uzanan dar katmanlara kuşak adı verilir. Çelik ve bez olmak üzere ikiye ayrılan kuşaklar karkas yapıyı sıkıştırır.
ASTAR: Lastiğin iç yüzeyindeki ince bir kauçuk katmanı olan astar hava sızdırmazlığını sağlar. Lastiğin içine sıkıştırılmış basınçlı havanın dışarı kaçmasını önler.
Lastik bakımı için 10 öneri
1- Lastik basınçlarını, lastik soğukken düzenli olarak kontrol ettirin. Lastikleriniz sürüş nedeniyle sıcakken, basıncı tavsiye edilen soğuk basınç üzerine çıkacağı için, havasını kesinlikle azaltmayın (yedek lastikler dahil).
2- Lastikler aşındığı zaman mutlaka değiştirin (aşınma sadece tek tarafta olsa bile).
3- Araç ayarlarını düzenli olarak kontrol edin, etkiler ve düzensiz aşınma konularını takip edin.
4- Lastiklerin düzenli olarak balansını yaptırın, özellikle de titreşim durumunda.
5- Darbe ve delinmeler olduğunda, lastiğin içini de kontrol ettirin.
6- Yağ ve çözücülerin olduğu yerlere aracınızı park etmeyin. Bu maddeler lastikte hasara sebep olacaktır.
7- Hız kodu ve yük endeksine her zaman uyun.
8- Radyal lastikler (yeni olsalar bile) her zaman arka aksa takılmalıdır; kış ve çivili lastikler tüm set olarak yerleştirilmelidir.
9- Sürüş stili ve hız lastik ömrünü direk olarak etkiler.
10- Lastiklerinizin genel durumunu düzenli olarak güvendiğiniz bayiye veya Pirelli görevlilerine kontrol ettirin.
LASTİĞİN DİLİNDEN ANLAYIN!
Tüketicilerin büyük bölümü lastik satın alırken lastik yanağındaki yazılara pek bakmaz. Bir çok insan için önemli olan sadece lastiğin markasıdır. Oysa lastik yanağında lastiğin üretim tarihinden kauçuk karışımının cinsine kadar pek çok bilgi bulunur. Örneğin, yanağında 185 R 14 85 H ZV3 yazan bir lastikteki rakamlar sırasıyla milimetre cinsinden lastiğin kesit genişliğini, balonluk, yüzde olarak lastiğin profilini büyük harfler lastiğin gövde yapısını daha sonra gelen rakam inç cinsinden jantın çapını son rakam yük endeksini son harf hız sembolünü ifade eder. TL ise lastiğin tubeless yani lastiğin iç lastiksiz olduğunu belirtir.
185 Kesit genişliği (mm)
65 Lastiğin serisi
R Lastik gövde yapısı
14 Jant çapı (1 inç=2.54mm)
85 Yük endeksi
H Hız limiti
ENCT2 Lastiğin özel ismi
TL Tubeless
KULLANIMA İLİŞKİN 20 ALTIN KURAL
1. Bozuk ve taşlı yollarda yüksek hız yapmayın. Ayrıca ani ve sert frenden aracı hızlı kaldırıp patinaj yapmaktan kaçının. Aksi halde lastiklerde düzensiz ve erken aşınmalar meydana gelir.
2. Lastiğinizi keskin kaldırım kenarlarına sürtmekten kaçının. Lastiğin gövdesini oluşturan kordların çok hafif hasar görmesi bile üzerinde yüründüğünde lastikte tehlikeli olabilecek büyük arızalara sebep olabilir.
3. Motorsikletinizi kullanırken yoldaki çukurlara ve tümseklere dikkat edin kaldırıma park etmekten kaçının.
4. Sıcak havada ve ağır yükle yüksek sürat yapmayın. Havanın sıcak olması ağır yük ve yüksek süratten ötürü fazla ısınan lastiğin soğumasını zorlaştırır.
5. Aracınızda uygun olmayan yüklemeden kaçının. Dengesiz yük dağılımı bazı lastiklerin üzerine fazla yük binmesine ve buna bağlı olarak hızlı aşınmaya sebep olabilir.
6. Diş derinliği 1.6 mm den az olan lastikleri kullanmayın. Özellikle ıslak zeminde lastiğin suyu boşaltması ve yere tutunması güçleşeceğinden diş derinliği bu seviyenin altına düşmüş lastiklerin değiştirilmesi emniyet açısından çok önemlidir.
7. Araç ve lastikle ilgili ayarsızlıkları (balans bozukluğu rot ayarsızlığı vs) giderin. Söz konusu mekanik ayarsızlıklar sürüş konforu ve direksiyon hakimiyetinin azalmasının yanısıra lastiklerde düzensiz ve erken aşınmaya neden olabilir.
8. Araç üreticisi tarafından onaylanmış ebattaki lastik ve jantları kullanın. Lastik ve Jant ebadının birbirine uygun olmasına dikkat edin.
9. Üretildiği tarih üzerinden 5 yıl geçen dış ve iç lastiklerin dikkatle kontrol edilip kullanılması gerekir. Eğer üzerinde çatlaklar oluşmuşsa söz konusu lastik kullanılmamalıdır.
10. Lastiklerinizi mümkünse her kullanımdan önce gözle kontrol edin. Lastiğe çivi taş cam gibi yabancı maddeler batmışsa bunları çıkarın. Hasar gören lastiğinizi vakit geçirmeden tamir ettirin. Hasar görmüş veya herhangi bir nedenle hava basıncı çok azalmış lastikle yola devam etmeyin.
11. Tüm supaplar iyi durumda temiz ve kapaklı olmalıdır. Supap kapakları lastiğin içine toz ve benzeri maddelerin girmesini önler.
12. İç lastiksiz (tubeless) lastiği mutlaka tubeless janta takın. İç lastikli (tubetype) lastiğiyse kesinlikle iç lastiksiz kullanmayın.
13. Bijon somunlarının sıkılığını düzenli olarak kontrol edin. Bijon somunlarının gevşek olması durumunda sürüş emniyetinin azalmasının yanısıra lastikte düzensiz aşınma meydana gelecektir.
14. Lastiğin üzerinde belirtilen hız ve yük limitlerini hiçbir şekilde geçmeyin. Aksi takdirde çok tehlikeli sonuçlar doğurabilecek lastik arızaları sözkonusu olabilir.
15. Her dış lastik değişiminde jant supapını veya iç lastiği değiştirin.
16. Lastik şişirme basınçlarını iki haftada bir kontrol edin basınç düşmüşse uygun seviyeye getirin. Isınan lastiğin hava basıncı yükselebileceğinden lastiklerin hava basıncını lastik soğukken ölçmeye ve ayarlamaya dikkat edin. Isınma sonucu yükselen hava basıncını azaltmak için lastiğin havasını boşaltma yoluna kesinlikle gidilmemelidir.
17. Karlı ve buzlu havalarda daha iyi çekiş sağlayacağı düşüncesiyle lastik havasını kesinlikle azaltmayın. Tersine bu gibi durumlarda hava basıncını yaklaşık 3 PSI artırmak zemindeki karlı buzlu tabakayı yarmaya yardımcı olup çekişi artıracaktır.
18. Lastiklerin her 10 bin kilometrede bir rotasyonunu tamamlayın. Radyal lastiklerde dönüş yönünü değiştirmeden öndeki lastikleri arkaya arkadakileri öne takın.
19. İki haftayı aşan park etmelerde lastik havasını 7.5 PSI artırın ve motorsikletinizi takoza alın.
Lastik bakımı ile ilgili bilmeniz gereken herşey
Lastiklerinizi düzenli olarak kontrol etmek ve bakımını yapmak önemlidir. Burada aracınızın rot ayarı, lastik rotasyonu, lastik balansı, sırt aşınması ve lastiklerinizin bakımının diğer temel özelliklerini bulacaksınız.
Rot ayarı
Her aracın 4 lastiğinin rot ayarı düzgün olarak yapılmış olmalıdır. Ayarsız lastikler yönlendirme problemlerine, sürücünün yorulmasına ve erken ve düzensiz lastik aşınmasına neden olarak, aracın doğal devinimini engelleyecektir. ...daha fazlası için
Lastik balansı
Balanssız lastikler aracın belli hızlarda titremesine neden olur. Bu erken ve düzensiz sırt aşınmasına ve aracın süspansiyonunda gereksiz aşınmaya neden olabilir. Lastiklerinizin janta ilk takıldığında ya da tamirden sonra tekrar takıldığında balanslı olduğundan emin olun. Lastik balansı ilk titreşim belirtisi görüldüğünde kontrol edilmelidir. ...daha fazlası için
Lastik Hava Basıncı
Yedek lastik de dahil olmak üzere lastiklerinizin hava basıncını ayda en az bir kez uygun bir basınç ölçme aletiyle ölçmenizin önemli olduğunu unutmayın. Doğru hava basıncıyla, lastikleriniz daha uzun sürede aşınır, yakıt tasarrufu yaparsınız, yol tutuşunuz yükselir ve kazaları önlersiniz ...daha fazlası için
Lastiğin aşınmasını kontrol et
Bir lastiğin değişmeye ihtiyacı olup olmadığını anlamak için lastiğinizin diş derinliğini düzenli olarak kontrol etmeniz gerekiyor. _________________ SEVDIKLERINIZI DUSUNUN VE FAZLA GAZLAMAYIN:)))
Kayıt: Feb 21, 2006 Mesajlar: 899 Nereden: İstanbul
Tarih: 03.10.2007 - 12:02 Mesaj konusu:
KAWAKARTAL, Kardeşim harika bir yazı,herzaman başvuracağımız enfes bir kaynak olmuş ,duyarlı moderatörlerin bu yazıyı es geçmeden sabitlemesi çok iyi olur ,emeğine sağlık _________________
konuyla ilgisi biraz uzak ama motorların yapmış oldukları son hızlarının %5-10 oranlarda hatalı olduğu söyleniyor. bu fark lastiğin aşınmasından ve havasından da kaynaklana bilirmi? _________________ Bitkisel hayata girdim, maksat yeşillik olsun
En son securtyy tarafından 03.10.2007 - 12:09 tarihinde değiştirildi, toplamda 1 kere değiştirildi
Kayıt: Jun 01, 2006 Mesajlar: 1199 Nereden: ISTANBUL/ADADOLU YAKASI
Tarih: 03.10.2007 - 12:11 Mesaj konusu:
securtyy,
olabilir ama bence hepsi içerisinde, rüzgar, ağırlık , kg a düşen beygir gücü , yol , lastik havası ve lastik durumu etkilidi diye düşünüyorum _________________ SEVDIKLERINIZI DUSUNUN VE FAZLA GAZLAMAYIN:)))
kawakartal bu gün çok yararlı bilgiler verdin emeğine gerçekten diyecek söz yok tek kelimeyle _________________ Ben deli değil Zı,rr deliyim... 0 rh (+)
Kayıt: Jun 01, 2006 Mesajlar: 1199 Nereden: ISTANBUL/ADADOLU YAKASI
Tarih: 03.10.2007 - 12:55 Mesaj konusu:
DJ-RAMON,
Teşekkür ederim ,
Amacım herkesin bilgilenmesi ve daha iyi bir motorsiklet sürücüsü olması bu ancak bu şekilde bilgi paylaşımı ile mümkün _________________ SEVDIKLERINIZI DUSUNUN VE FAZLA GAZLAMAYIN:)))
Kayıt: Dec 16, 2006 Mesajlar: 5005 Nereden: Kawasakistan
Tarih: 03.10.2007 - 13:02 Mesaj konusu:
KAWAKARTAL, paylaşım için teşekkürler
gerçekten çok faydalı bilgiler _________________ özgür olmak için uçmaya uçmak için kanatlara gerek yok,hız bir özgürlüktür hız bir tutkudur.
Bu forumda yeni konular açamazsınız Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı değiştiremezsiniz Bu forumdaki mesajlarınızı silemezsiniz Bu forumdaki anketlerde oy kullanamazsınız
,duyarlı moderatörlerin bu yazıyı es geçmeden sabitlemesi çok iyi olur 
,emeğine sağlık 
